ARS POETICA

Σε μία εποχή όπου η δημόσια γλώσσα εξαντλείται συχνά σε ευκολίες και βεβαιότητες, η ποίηση εξακολουθεί να επιμένει — όχι ως απάντηση, αλλά ως ένας ερωτηματικός τρόπος της ύπαρξης.

Η αποψινή ποιητική βραδιά στο 10GR, στη Μεσαιωνική Πόλη της Ρόδου, με αφορμή τη σειρά ARS POETICA των εκδόσεων Στίλβη, συγκεντρώνει τρεις διαφορετικές φωνές: τον Josi Daniel Espej, τη Μπλάνκα Βαρέλα και τον Αλέκο Λούντζη. Τρεις τρόποι να σταθεί κανείς απέναντι στον κόσμο — και στη γλώσσα.

Ιδιαίτερα η περίπτωση της Βαρέλα, με το «Άσμα δημώδες και άλλα ποιήματα», μας φέρνει αντιμέτωπους με μια ποίηση που δεν υπόσχεται συμφιλίωση. Αντιθέτως, επιμένει στη ρωγμή, στο σώμα, στην εμπειρία ως κάτι μη εξημερώσιμο.

Η συζήτηση που θα ακολουθήσει —με τη συμμετοχή της Μίκας Ντάκα, της Μαίρης Χαραλαμπίδη και του γράφοντος, υπό τον συντονισμό του Παναγιώτη Ελ Γκεντί— δεν φιλοδοξεί να “εξηγήσει” τα ποιήματα. Περισσότερο να σταθεί κοντά τους. Να δοκιμάσει τη γλώσσα τους.

Γιατί, η ποίηση δεν μας ζητά σε κάθε περίπτωση να την κατανοήσουμε. Μας ζητά, πρωτίστως, να την ανακαλύψουμε — ή να σταθούμε μπροστά της χωρίς βεβαιότητες.

«Κοχύλι στο Πεντάγραμμο 4»: 14 άσβεστες λυχνίες στη «Ρωγμή του Χρόνου»

Δύο βραδιές γεμάτες μουσική, λόγο και ζωντανή επικοινωνία με το κοινό χάρισε το Εργαστήριο Δημιουργικής Ανάγνωσης και Γραφής «Το Κοχύλι» με την παράσταση «Κοχύλι στο Πεντάγραμμο 4», που παρουσιάστηκε στις 7 και 8 Μαρτίου στον θαυμάσιο χώρο της «Ρωγμής του Χρόνου», στην Παλιά Πόλη της Ρόδου.

    Το «Κοχύλι» διανύει φέτος το 14ο έτος λειτουργίας του. Σταθερός πυρήνας του παραμένει η αγάπη των μελών του για την τέχνη του λόγου και της γραφής. Σε κάθε συνάντηση καλλιεργείται η ελευθερία της έκφρασης στον προσωπικό ρυθμό του καθενός και ο σεβασμός στη μοναδικότητα κάθε μέλους, με κοινό σκοπό τη δημιουργική έκφραση μέσα από τη γραφή και την ανάγνωση. Οι ποικιλόμορφες δράσεις του εργαστηρίου προσκαλούν διαρκώς την τοπική κοινωνία να συνομιλήσει μαζί του.

    Μία από αυτές τις δράσεις είναι το «Κοχύλι στο Πεντάγραμμο», μια γενέθλια γιορτή του εργαστηρίου που ξεκίνησε με αφορμή τη συμπλήρωση δέκα χρόνων λειτουργίας του και έχει πλέον καθιερωθεί ως ετήσια παράδοση. Πρόκειται για μια δημιουργική συνάντηση αγαπημένων τραγουδιών με νέα κείμενα – σκηνικές «γέφυρες» που γράφουν, επιμελούνται και ερμηνεύουν επί σκηνής τα μέλη του εργαστηρίου.

Φέτος, με το «Κοχύλι στο Πεντάγραμμο 4», τις πρώτες μέρες της άνοιξης του 2026, το «Κοχύλι» κάλεσε το κοινό της Ρόδου να μοιραστεί το φως από τις 14 άσβεστες λυχνίες του, μία για κάθε έτος λειτουργίας του, μέσα στον ζεστό και ιδιαίτερο χώρο της «Ρωγμής του Χρόνου».

    Το πατάρι του χώρου γέμισε ασφυκτικά και τις δύο βραδιές από ανθρώπους που ανταποκρίθηκαν με θέρμη στην πρόσκληση. Η ατμόσφαιρα που δημιουργήθηκε ήταν μοναδική: στιγμές γέλιου διαδέχονταν στιγμές βαθιάς συγκίνησης, ενώ η σκηνική παρουσία των συμμετεχόντων ανέδειξε τη δύναμη της συλλογικής δημιουργίας.

    Κατά τη διάρκεια της παράστασης το κοινό δεν παρέμεινε απλός θεατής. Συχνά οι θεατές σιγοτραγουδούσαν –και πολλές φορές τραγουδούσαν δυνατά– τους στίχους των γνωστών τραγουδιών, δημιουργώντας μια σπάνια αίσθηση συμμετοχής και κοινής εμπειρίας. Τα τραγούδια συναντούσαν τα κείμενα και τα κείμενα άνοιγαν νέες σκηνικές διαδρομές, οδηγώντας το γνώριμο σε απρόσμενες κατευθύνσεις.

    Τις σκηνικές «γέφυρες» της παράστασης υπέγραψαν και παρουσίασαν, με τη σειρά συγγραφής τους, οι: Σοφία Κισκίνη, Γεωργία Αναστασιάδη, Αναστασία Ζέππου, Ελένη Κυρμουζούδη, Έφη Γιαννιού, Ευαγγελία Παυλούς, Έφη Ζάχου, Κατερίνα Νοτοπούλου, Πάνος Δρακόπουλος, Μαρία Παπαδόσηφου, Δημήτρης Λαδικός, Ιωάννα Παπανικολάου και Κέλλυ Ευθυμιάδου.

    Μουσική έπαιξε η Λέιντα (Leida, βιολί), ο Οδυσσέας Δρακόπουλος (ακουστική κιθάρα), ο Δημήτρης Λαδικός (πιάνο) και ο Πάνος Δρακόπουλος (ακουστική κιθάρα, φωνή). 

    Η παράσταση λειτούργησε, τελικά, σαν μια μικρή μυσταγωγία, όπου δημιουργοί και κοινό συναντήθηκαν στο ίδιο κύμα μνήμης, μουσικής και λόγου.

    Το «Κοχύλι στο Πεντάγραμμο» απέδειξε για ακόμη μια χρονιά πως όταν το τραγούδι, η λογοτεχνία και η ζωντανή σκηνική έκφραση συναντιούνται, μπορούν να δημιουργήσουν μια εμπειρία που ξεπερνά τα όρια μιας απλής παράστασης: μια εμπειρία κοινής ακρόασης, μνήμης και έκφρασης – μια μικρή γιορτή δημιουργίας μέσα στην καρδιά της Παλιάς Πόλης.

    Στη συνεπιμέλεια των κειμένων στους φωτισμούς και στην σκηνοθεσία συνέβαλε ο Χρήστος Μπέλλος, ενώ τον καλλιτεχνικό σχεδιασμό της αφίσας και του προγράμματος επιμελήθηκε ο Στέλιος Σκαραβαίος. Χορηγός επικοινωνίας υπήρξε το Ρ/Σ Λυχνάρι 91,4.

 

Ελένη Κυρμουζούδη - Πάνος Δρακόπουλος

Επίσημος Ιστότοπος:

https://panos-drakopoulos.wixsite.com/kochyli 

“String Art – Μορφές στα Νήματα του Χρόνου”

Αύριο, ανοίγει τις πόρτες της η έκθεση “String Art – Μορφές στα Νήματα του Χρόνου” του Γιάννη Ασημίνα στο Κατάλυμα της Γαλλίας (Auberge de France) στη Μεσαιωνική Πόλη της Ρόδου. H επιμέλεια ανήκει στην Πόλυ Χατζημάρκου.

Με μια εξαιρετική και απαιτητική τεχνική της string art, όπου το νήμα, η γεωμετρία και το φως συνθέτουν μορφές με εντυπωσιακή ακρίβεια και ευαισθησία, ο Γιάννης Ασημίνας δημιουργεί έργα που μοιάζουν να πάλλονται ανάμεσα στην τέχνη και τη μαθηματική αρμονία.

Τα έργα του δεν μένουν σιωπηλά• συνομιλούν καλλιτεχνικά με έναν κύκλο ποιητών που εμπνεύστηκαν από αυτά:

Σουλεϊμάν Αλαγιαλή Τσιαλίκ, Μίκα Ντάκα,

Γιάννης Σ. Παπαδάτος, Μαίρη Χαραλαμπίδη - κι ο υποφαινόμενος.

Σας περιμένουμε στα εγκαίνια:
📍 Κατάλυμα της Γαλλίας – Auberge de France, Μεσαιωνική Πόλη Ρόδου
📅 Κυριακή 15 Μαρτίου
🕡 18:30

Ο ταλαντούχος του θάρρους

Και το θάρρος θέλει

τον ταλαντούχο του·

στην επί σκηνής ζωή,

στην επί ζωής σκηνή.

[Αποχαιρετούμε απόψε τον Γιώργο Μαρίνο. Δεν θα ξεχάσω πώς ενσάρκωσε τη Δεσποινίδα Μαργαρίτα του Ρομπέρτο Ατάϊντε, πριν από περίπου ένα τέταρτο του αιώνα: ερμηνεία κέντημα.]

Νόρμπερτ Ελίας, "Μότσαρτ: το πορτραίτο μιας μεγαλοφυίας"

Η τελευταία αναγνωστική τέρψη για το 2025: ένα θαυμάσιο μελέτημα για το κοινωνικό πλαίσιο μέσα στο οποίο αναδύθηκε η μουσική μεγαλοφυΐα του Wolfgang Amadeus Mozart.

 

Στα συν: η αναλυτική παράθεση δεδομένων και συλλογισμών, σε συνδυασμό με την κομψότητα του γλωσσικού ύφους.

 

Στα πλην: η επικάλυψη και η επανάληψη ορισμένων στοιχείων από κεφάλαιο σε κεφάλαιο — κάτι που εξηγείται από το γεγονός ότι δεν πρόκειται για ενιαία μελέτη του Norbert Elias, αλλά για μεταθανάτιο (ο Elias πέθανε το 1990) μοντάζ επιμέρους εργασιών του από τον επιδέξιο επιμελητή του, Michael Schröter (1991).

 

Το προτείνω σε όποιον/α θέλει να εμβαθύνει στην εποχή, στις κοινωνικές νόρμες και στις καλλιτεχνικές συμβάσεις μέσα στις οποίες έδρασε — άλλοτε προχωρώντας σθεναρά και άλλοτε υποχωρώντας — ο μεγάλος δημιουργός, του οποίου η ζωή κάθε άλλο παρά σπαρμένη με ροδοπέταλα ήταν.

Κοχύλι στο Πεντάγραμμο 4

[Στην φωτ.: μέλη εν ενεργεία και παλαιά μέλη 

– απ’ τα εν ενεργεία μέλη: απουσιάζει η Ευαγγελία, η Μαρουλίτα και ο Οδυσσέας]

Ολοκλήρωση φετινών παραστάσεων - στην "Ρωγμή του Χρόνου"

 

14 χρόνια κουπί με το μελάνι των λέξεων

 

Θερμές ευχαριστίες για την υποδοχή και την υποστήριξη 

- την φιλία και την δημιουργική συνεργασία!

Σπατάλη ζωής

Κι ενώ οι αναλύσεις για τη γεωστρατηγική των μερών είναι απαραίτητες — όσο και η σωστή πληροφόρηση (η αλήθεια στον πόλεμο πλήττεται όσο ποτέ άλλοτε) — έρχεται μια φωνή που πρέπει να ηχήσει δυνατότερα από κάθε άλλη φωνή.

Η φωνή της συνείδησής μας.

Η φωνή που λέει κάτι σημαντικότερο και βαθύτερο απ’ τη φωνή της πολεμικής επικαιρότητας.

 

Πως ο πόλεμος είναι σπατάλη ζωής σε όλες τις εκφάνσεις της.

 

Πως, όσο δεν τον πετάμε στο καλάθι των ιστορικών αχρήστων, η αυτό-επωνυμία μας ως Homo sapiens είναι εκκωφαντικά αλαζονική.

 

Κι άστοχη.

«40 Χρόνια Master of Puppets»

Οι μουσικοί – κι όσοι έχουμε ξεχυθεί στην περιπέτεια της δημιουργίας εν γένει, λειτουργούμε σαν τις μέλισσες.

 

Φτερουγίζουμε και τρεφόμαστε από τα αναρίθμητα λουλούδια του κόσμου – για να φτιάξουμε, στο τέλος, το δικό μας μέλι.

 

Περάσαμε από άνθη κι άνθη: άλλα τα γευτήκαμε φευγαλέα, άλλα τα κρατήσαμε μέσα μας σαν μυστικό άρωμα. Κι όμως, ποτέ δεν λησμονούμε τι μας προσφέρθηκε.

 

Σε ορισμένες περιπτώσεις σταθήκαμε περισσότερο. Μείναμε εκεί – απολαμβάνοντας τη γενναιοδωρία και τους χυμούς κάποιων λουλουδιών με μια σχεδόν τελετουργική επιμονή. Υπάρχουν άνθη που δεν τα επισκέπτεσαι απλώς· σε μυούν.

 

Ένα τέτοιο λουλούδι υπήρξε – για μένα και για τη γενιά μου, εδώ και διεθνώς – το Master of Puppets των Metallica, που κυκλοφόρησε σαν σήμερα, το 1986.

 

Τι δίσκος.

 

Το τι του χρωστάμε δεν περιγράφεται. Ο ήχος, η παραγωγή, οι θεματικές· η σύλληψη και η εκτέλεσή του – όλα σε τραβούν σε έναν κόσμο που είναι μεν ο κόσμος μας, με τα πλείστα όσα παράλογά του, τις εξαρτήσεις, τις εξουσίες, τις αυταπάτες και τις συγκρούσεις του – αλλά δεν σε πετάει έξω. Δεν σε εξορίζει. Σου δίνει μια θέση.

 

Τη θέση εκείνου που μπορεί να αρνηθεί τον ρόλο της κούκλας μέσα στο σκηνικό. Να κόψει τα νήματα – ή έστω να τα εντοπίσει και να τα αρνηθεί.

 

Σαράντα χρόνια τώρα το ακούμε – και είναι σαν να γράφτηκε… αύριο.

 

Κι αυτό δεν το λέμε μόνο εμείς, τα παιδιά του ’80. Το παραδέχονται – για να μην πω, το φωνάζουν – και πολλοί ανήσυχοι νεότεροι που ήρθαν κατόπιν. Γιατί ο χρόνος δεν το απομείωσε· το ακόνισε – στο αυτί και στη συνείδηση των ακροατών του.

 

Ευγνωμοσύνη και ρίγος για αυτό το άλμπουμ. 

Και για εκείνη την τετράδα (πεντάδα, πιο σωστά, συνυπολογίζοντας τον Flamming Rasmussen, τον παραγωγό του) που είχε το κουράγιο, το ταλέντο και τη δύναμη να το γεννήσει - και να μας το δωρίσει.

Γυμνοί

Πηγή φωτογραφίας: ATTA KENARE / AFP.

Στέλνουμε ανταποκρίσεις στο Φεγγάρι και στον Άρη

για να δούμε πόσο γυμνοί είμαστε πάνω στη Γη...