Κυριακή, Σεπτεμβρίου 19, 2021

Στην Τερμανία


Οι αδελφοί Γκρυμμ / © Uwe Zucchi/dpa


Μια φορά κι έναν καιρό ένας μπαμπάς με τον γιο του συζητούσαν για την μεγάλη ιστορία του παραμυθιού.

 

– Σε ποια χώρα έζησαν οι αδελφοί Γκρύμμ;

– Στην Τερμανία.

– Στην Τερμανία;

– Στην Γερμανία ήθελα να πω – αλλά αυτοί έφτασαν μέχρι τις άκρες της συλλέγοντας τα παραμύθια εκείνης της εποχής. Στο τέρμα της. Κατάλαβες; Άρα ναι, στην Τερμανία έζησαν!

 

Κι έζησαν αυτοί καλά – νοτιότερα της Τερμανίας – κι εμείς καλύτερα.


Κυριακή, Σεπτεμβρίου 12, 2021

Σχολικός Σεπτέμβριος 2021



Κάθε σχολική χρονιά είναι –για όλους τους οικείους λόγους– πρόκληση και ταξίδι.

 

Αυτό που έγινε σαφές στην εκπαιδευτική κοινότητα, έπειτα από τις πρώτες εβδομάδες της σχολικής επανεκκίνησης, των επιμορφώσεων και των αρχικών προγραμματισμών, είναι, δυστυχώς, πως η ηγεσία του υπουργείου Παιδείας δεν έχει ως άμεση προτεραιότητα της την πραγματικότητα – αλλά τον πάγιο σε κάθε υπουργό μεταρρυθμιστικό οίστρο, με όλες τις παρενέργειες που αυτός συνεπάγεται: οφθαλμοφανέστερη όλων, η κλιμάκωση της γραφειοκρατίας και ο σημαντικότερος βαθμός συγκεντρωτισμού που χαρακτηρίζει τα Εργαστήρια Δεξιοτήτων σε σχέση με τον προγενέστερο θεσμό που αντικαθιστά, την Ευέλικτη Ζώνη.

 

Οφείλω να πω ότι κάθε δυναμικός δάσκαλος διαχρονικά αγκαλιάζει τους θεσμούς που προάγουν τον διαδραστικό χαρακτήρα της εκπαιδευτικής πρακτικής, είτε μέσα στο σχολείο – είτε κι έξω από αυτό, συμπεριλαμβάνοντας τις οικογένειες των μαθητών του, το μορφωτικό και πολιτιστικό δίκτυο της τοπικής κοινωνίας, στην οποία ανήκει το σχολείο και όχι σπάνια, όσο οι συνθήκες και οι επιμέρους δυναμικές το ευνοούν, δεν αρκείται σε αυτό.

 

Αυτή είναι και η αιτία που πάμπολλοι ανά την Ελλάδα εκπαιδευτικοί, όταν εξαφανίστηκε με παλαιότερη υπουργική ταχυδακτυλουργία η Ευέλικτη Ζώνη από τα Προγράμματα της Ε΄ και της ΣΤ’ Δημοτικού, δεν εγκατέλειψαν το πρόταγμα της Διαθεματικότητας και επιχείρησαν να βρουν τρόπους και πόρους για να υλοποιήσουν ποικίλα Προγράμματα που προάγουν την ενεργητική και μετασχηματιστική διάσταση του εκπαιδευτικού μας συστήματος.

 

Αξίζει κανείς να χαιρετήσει την είσοδο των Εργαστηρίων Δεξιοτήτων στις μεγάλες τάξεις του Δημοτικού και την θεσμοθέτησή τους στις μικρές – επισημαίνοντας όμως τα προβλήματα τους. Από τα ποικίλα – ας αποδελτιώσουμε τα 3 μεγαλύτερα: α. ελλιπής επιμόρφωση (μέσα στο καλοκαίρι μετεκπαιδεύτηκαν μόλις περί τους 36.000 εκπαιδευτικούς και από τις δύο βαθμίδες), β. γιγαντισμός της γραφειοκρατίας και γ. περιορισμός της αυτενέργειας του δασκάλου και καθηγητή στην θεματική επιλογή κι ανάπτυξη των σχετικών μαθημάτων.

 

Φυσικά δεν μπορεί να παραλείψει κανείς: την απουσία πόρων που συνοδεύει το εν λόγω μεταρρυθμιστικό εγχείρημα, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τον διαθέσιμο σχολικό χρόνο. Διερωτάται κανείς: αρκεί μία ώρα την εβδομάδα για τους μαθητές της Ε’ και ΣΤ΄ τάξης να συμπράξουν με ένα ικανοποιητικό παιδαγωγικό αποτέλεσμα στα Εργαστήρια Δεξιοτήτων;

 

Η προχειρότητα του πράγματος αποκαλύπτεται σε όλο της το εύρος όταν παρατηρήσει κανείς πως αυτή η μία ώρα εκχωρείται από το μάθημα της Γεωγραφίας (ένα μάθημα που χρειάζεται να τονωθεί παρά να ψαλιδιστεί), ενώ συγχρόνως στις πρόσφατες σχετικές οδηγίες δεν προτείνεται παρά να «ζιπαριστούν» (συγχωρείστε μου τον όρο) τα κεφάλαια του, ώστε να διδαχθούν όλες οι Ενότητες – στον μισό διαθέσιμο σχολικό χρόνο!

 

Αυτό όμως που δείχνει πως η πραγματικότητα του υπουργείου δεν εμπλουτίζεται από μία ευρεία αντίληψη και κατανόηση των γενικότερων δεδομένων και συνθηκών έχει να κάνει με την επισήμανση που μας κοινοποιήθηκε στις διαδικτυακές συνδέσεις μας με διοικητικούς μας προϊσταμένους πως η εναλλακτική της τηλε-εκπαίδευσης, βάσει ερευνών που εκπόνησε το υπουργείο (Από το ΙΕΠ; Από πού αλλού – δεν διευκρινίστηκε) κάλυψε την ύλη της περσινής σχολικής χρονιάς σε τέτοιο ποσοστό που δεν έχουμε λόγο να μεριμνήσουμε για ανατροφοδοτήσεις και επαναλήψεις. Πέρσι, τέτοια εποχή, η προτροπή ήταν ακριβώς η αντίθετη.

 

Κάθε σκεπτόμενος άνθρωπος, εκτιμώ, ότι μπορεί να κατανοήσει πού θα οδηγήσει μία τέτοια κατεύθυνση.

 

Είναι απορίας άξιον πως η πανδημία σχεδόν απουσιάζει από την εξίσωση πάνω στην οποία συντελέστηκε αυτός ο μεταρρυθμιστικός σχεδιασμός – ψηφίδες του οποίου μόλις ψηλαφούμε. Ποιος θα το αρνηθεί: το ελληνικό σχολείο χρειάζεται μεταρρυθμίσεις γενναιότερες και ριζοσπαστικότερες – ώστε να ανακόψουμε την διαρκή μας πτώση σε εξετάσεις διεθνούς κλίμακας, όπως πχ το PISA.

 

Με το παρόν μεταρρυθμιστικό σχέδιο – και υπό τα δεδομένα που καθημερινά ανακύπτουν στην κόβιντ εποχή μας (όπου οι τάξεις καλούνται να συνεχίζουν τη διδακτική ροή τους μέχρι να τεθεί το +50% του μαθητικού δυναμικού ανά τάξη σε καραντίνα) ποια προβλήματα μας από τα παλαιά θεραπεύονται και ποιες φιλοδοξίες για το εκπαιδευτικό μας μέλλον υπηρετούνται;

 

Το είπαμε εξ αρχής όμως: κάθε σχολική χρονιά είναι πρόκληση και ταξίδι. Και για όλους τους οικείους λόγους – αλλά και για τους λόγους που θέτει το εδώ και το τώρα.


Τετάρτη, Σεπτεμβρίου 08, 2021

Επίγραμμα


ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ

 

Δεν υπάρχει μεγαλύτερη τιμή:

Να εξαντλείσαι απ’ την Ζωή

κι όχι απ’ τον Χάρο!



[7/9/2021]


Σάββατο, Σεπτεμβρίου 04, 2021

Μίκης Θεοδωράκης: 1925 - 2021


Αυτό που μαγνήτιζε κι ενέπνεε ως δημιουργός κι ως αγωνιζόμενος άνθρωπος, απτην μία – είναι ακριβώς εκείνο που διέγειρε την χολή και την εναντίωση προς το πρόσωπο του, απτην ανάποδη: πως μιαν άλλη Ελλάδα είναι εφικτή.


Μουσική - ποίηση - βίωμα ένα.

Δευτέρα, Αυγούστου 30, 2021

Ένας κομήτης μαγικός - στο Spotify και στην iTunes / Apple Music


Σε νέα πελάγη ταξιδεύει το μουσικό σώμα (τραγούδια, ορχηστρική μουσική με και δίχως απαγγελία ποίησης) του βιβλίου "Ένας κομήτης μαγικός". Aπό τις 26 Αυγούστου βρίσκεται στο iTunes / Apple Music – ενώ στο διάστημα που μεσολάβησε ήδη έχει αναρτηθεί σε πλατφόρμες, όπως το Spotify, η Deezer και η Tidal.


Το εξώφυλλο του Μαγικού Κομήτη είναι της φωτοκύτταρης Μαγδαληνής Κούρτη.





Σάββατο, Αυγούστου 28, 2021

Εργαστήριο δημιουργικής ανάγνωσης και γραφής "ΤΟ ΚΟΧΥΛΙ": έναρξη εργασιών 10ου Ετήσιου Κύκλου


Γενικές Πληροφορίες:


Οι συναντήσεις του Εργαστηρίου δημιουργικής ανάγνωσης και γραφής "ΤΟ ΚΟΧΥΛΙ" (10ος Ετήσιος Κύκλος, 2021-2022) θα πραγματοποιούνται σε εβδομαδιαία βάση – σε χώρο του «Κοχυλιού», στο Ροδίνι.


Το Εργαστήριο Δημιουργικής Ανάγνωσης και Γραφής «ΤΟ ΚΟΧΥΛΙ» απευθύνεται σε:

αναγνώστες, φοιτητές, εκπαιδευτικούς και ανθρώπους της γραφής που θα ήθελαν να εμπλουτίσουν τις αναγνωστικές και συγγραφικές τους εμπειρίες έως εκείνο το όριο της δημιουργικής τους τόλμης.


Ημέρα συναντήσεων: Σάββατο (18.00-21.00).


Εξ αποστάσεως δυνατότητα συμμετοχής στις Συναντήσεις του Εργαστηρίου παρέχεται μέσω του skype, οι οποίες λειτούργησαν άριστα και κατά την μακρά περίοδο της διπλής καραντίνας.


Το Εργαστήριο δημιουργικής ανάγνωσης και γραφής "ΤΟ ΚΟΧΥΛΙ" έχει την στήριξη του περιοδικού τέχνης και λόγου "ΝΗΣΙΔΕΣ".


Υπεύθυνος Εργαστηρίου: Πάνος Δρακόπουλος

panosdrak@yahoo.gr



Στα εννιά πρώτα χρόνια λειτουργίας του (2012-2021) έχει, μεταξύ άλλων, υλοποιήσει:

 

Ø       Την ομότιτλη ειδική έκδοση «10+3 κειμένων» των μελών του (περιοδικό Νησίδες, τεύχος 11, Άνοιξη 2014).

 


Ø      Εννιά σειρές ραδιοφωνικών εκπομπών με τίτλο «Του Κοχυλιού τα Παραμύθια» (σε συνεργασία με τον «Πύργο της Βαβέλ», Δεκέμβριος-Ιανουάριος 2012-13 / 2013-14 / 2014-15, 2015–16, 2016-17, 2017-2018, 2018-2019, 2019-2021 στο Ρ/Σ Λυχνάρι 91,4). Δύο επιπλέον σειρές ραδιοφωνικών παρουσιάσεων ολοκληρώθηκαν για την περίοδο του Πάσχα (Απρίλιος 2016 & Απρίλιος 2017), πάνω στη θεματική: «Άνθρωπος, άνοιξη, αλληλεγγύη, θάνατος». Την τετραετία 2015-2019 δε, αναμεταδόσεις αυτών των ραδιοφωνικών παραγωγών πραγματοποίησε το διαδικτυακό ραδιόφωνο «Σταθμός», που εδρεύει στην Πρέβεζα.



Ø Την σύνθεση και την επιμέλεια 4 e-book: Ι. Ανθολογία Εικονοποιημάτων ΙΙ. Ανθολογία Κειμένων Σκυταλοδρομίας και ΙΙΙ. Ανθολογία Κειμένων Αυτόματης Γραφής και IV. Λεξιτονικόν.




Ø    Εννιά Περιόδους Συναντήσεων (κυρίως κατά τους Εαρινούς Κύκλους) με ανθρώπους της γραφής και της δημιουργικής ανάγνωσης: ποιητές, μεταφραστές, πεζογράφους, μελετητές, εκπαιδευτικούς.



Ø   Συμπράξεις με άλλες καλλιτεχνικές συλλογικότητες, όπως η φωτογραφική ομάδα Photo-Orion, η συνεργασία με την οποία οδήγησε στην Έκθεση φωτογραφικών και λογοτεχνικών έργων «Δες ένα ποίημα» (Δεκέμβριος 2014 – Ιανουάριος 2015, στο Rock ‘n’ Roll).



Ø     Συνέργειες με καλλιτεχνικές ομάδες εκτός Ρόδου, όπως η Ε.Φ.Ε. Πρέβεζας – με εκθέσεις (α) στο Μεσολόγγι (Μάιος 2015), (β) στην Πρέβεζα – έργων λογοτεχνίας και φωτογραφίας, υπό τον τίτλο: «Μικρή Ευτοπία: φωτογραφίζοντας τον λόγο» (Λιμάνι Πρέβεζας, Αύγουστος 2015). Το καλοκαίρι του 2016 (1-13 Αυγούστου) πραγματοποιήθηκε η δεύτερη κοινή μας έκθεση με τίτλο: «Προσμονή».





Ø     Συμμετοχές σε αναλόγια αναγνώσεων: όπως λχ για την Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου που διοργάνωσε το Δ.Κ.Σ.Μ. Ρόδου στις 23/4/2017. Τα δε μέλη του Κοχυλιού εμπλέκονται σε διαδοχικές εκδηλώσεις που διοργανώνει το περιοδικό «ΝΗΣΙΔΕΣ», από κοινού με άλλους πολιτιστικούς φορείς.


Ø     Συνεργασίες με κοινωφελείς οργανισμούς, όπως το Κέντρο Πρόληψης του Διόδου, (α) σε εκδηλώσεις, όπως η βραδιά «Δίοδος: Μια ζωντανή αυλή που φτιάχνει παρέες» (14/7/2020) ή (β) σε εκπαιδευτικά προγράμματα που εμπλέκουν τη δημιουργική γραφή και την ενδυνάμωση των μαθητών μέσα στην περίοδο της πανδημίας.


Ø    Την  Έκθεση λογοτεχνικών και εικαστικών έργων, «ΖΩ-γραφές», σε συνεργασία με την εικαστικό Στέλλα Ματάλα, (Γαλλικό Κατάλυμα της Π. Πόλης της Ρόδου στις 20-29 Σεπτεμβρίου 2017).



Ø      Το «Φλωμπεριανό Αναλόγιο» στο πλαίσιο των εκδηλώσεων «Ημέρες Φλωμπέρ» (Συνδιοργάνωση: περιοδικό ΝΗΣΙΔΕΣ, ΔΚΣΜΡ-ΔΟΠΑΡ, Ίδρυμα Σταματίου), με την συμμετοχή του Δ. Κόκκινου και του Ν. Αυγενικού (Γαλλικό Κατάλυμα της Π. Πόλης της Ρόδου, 6/10/2018). Ακολούθησε η ομώνυμη εκτός εμπορίου έκδοση.




Ø       Την Έκθεση λογοτεχνικών και φωτογραφικών έργων, με τίτλο «Θαλασσογραφίες», σε συνεργασία με τον φωτογράφο και τυπογράφο Νίκο Χατζηκαλημέρη (Γαλλικό Κατάλυμα της Π. Πόλης της Ρόδου στις 23/11 – 2/12/2018).


Ø      Υπό έκδοση είναι οι τόμοι «ΖΩ-γραφές» και «Θαλασσογραφίες» –με το υλικό των παραπάνω Εκθέσεων, καθώς επίσης και το συλλεκτικό μπιλιέτο «Οι μνήμες του νερού» με κείμενα από την ανοιχτή Συνάντηση που έγινε στο πλαίσιο των «Θαλασσογραφιών», εντός του Γαλλικού Καταλύματος (Π. Πόλη Ρόδου).



Τέλος, κατά τη διάρκεια της διπλής καραντίνας (Άνοιξη 2020 & Φθινόπωρο-Άνοιξη 2021) «Το Κοχύλι» πραγματοποίησε κανονικά το Πρόγραμμα των Συναντήσεων του μέσω του Διαδικτύου.

Παράλληλα ολοκλήρωσε την παραγωγή 43 μονόλεπτων ραδιοφωνικών αναγνώσεων για την νέα ραδιοφωνική του στήλη στο Ρ/Σ Λυχνάρι 91,4 με την επωνυμία «Ενός λεπτού μαζί».

Ακόμη, παρήγαγε και δημοσίευσε 2 βίντεο μικρού μήκους που συνδέουν την λογοτεχνία με την μουσική και την εικόνα – ως σχόλιο στο πρωτόγνωρο της εμπειρίας του λόκ-ντάουν.

Το πρώτο ονομάζεται: «Μπλε Τετράδια» (2’.13’’) - σε κείμενο του Φρ. Κάφκα:


 



Και το δεύτερο: «Δεν υπάρχει φυλακή» (1’.56’’) - σε κείμενο του Π. Κοροβέση:



Τελευταίο τυπογραφικό εγχείρημα του «Κοχυλιού» αποτελεί το συλλεκτικό, εκτός εμπορίου, 12σέλιδο, με τίτλο «Γιασεμιά και Γιούλια»,(Ιούλιος 2020).

Στα τέλη του φθινοπώρου αναμένεται η έκδοση του συλλογικού τόμου «Ανάμεσα στα φύλλα» με πρωτότυπα έργα των κοχυλάριων μελών από το εκδοτικό πρόγραμμα της Κοιν.Σ.Επ Για την Φύση.


«ΤΟ ΚΟΧΥΛΙ» 

στο Facebook: 

https://www.facebook.com/groups/441245779247929/


Τρίτη, Αυγούστου 24, 2021

«Χόρχε Λουίς Μπόρχες»


Ξύπνησε.

Πέρασε πρώτα απ’ τον Λαβύρινθο. Δίχως να τον ακολουθεί ψίχουλο από σκιά.

Έπειτα κάθισε με τις ώρες στην Βιβλιοθήκη – ή μήπως στον Παράδεισο έπρεπε να πω;

Απήγγειλε από μνήμης όσους στίχους μαστόρευε  παράλληλα – μες στο ανταριασμένο πέλαγο της μνήμης. Οι στίχοι καταγράφηκαν – άπιστοι στην μετάφραση τους.

Ήρθε το απόβραδο.

Σκέφτηκε να πλαγιάσει.

Κατάμονος όλη μέρα.

Απλώς ήταν ο Μπόρχες που του πέρασε ένα λευκό σεντόνι όταν οριζοντιώθηκε – για να μην κρυώνει μες στην νύχτα.


[1η δημοσίευση: 24/8/2021]


Τετάρτη, Ιουλίου 21, 2021

Για τον Γιάννη Αντετοκούνμπο


Κι ενώ για τους Μιλγουόκι Μπακς είναι ένας τίτλος (πρωταθλητές του ΝΒΑ - έπειτα από μισό αιώνα, από τα χρόνια του Κ. Α. Τζαμπάρ) – για τον Γιάννη Αντετοκούνμπο είναι η επικύρωση πως ο συνδυασμός σκληρής εργασίας, αφοσίωσης και σπάνιου ταλέντου μπορεί να μετακινήσει ένα νέο άνθρωπο από τις αναρίθμητες δυσκολίες, που έχει ως γιός μεταναστών στην Ελλάδα της εποχής μας, στην κορυφή του αθλήματος του.


Ο μεγάλος θαυμασμός, όμως, που γεννάει η πορεία του δεν έχει να κάνει μόνο με την ιδιοφυΐα του αθλητή ή με το εκ νέου ξεγύμνωμα των ρατσιστικών φαντασιώσεων και των όπου γης φανατικών εκφραστών τους.


Έχει να κάνει και με μία συνείδηση, που όταν της δίνεται το βήμα, δεν εκφέρει λόγο έπαρσης, μεγαλείου ή και υψηλής ανταγωνιστικότητας που να φτάνει ενίοτε στα όρια του κοινωνικού κανιβαλισμού.


Δεν είναι αυτονόητο να έχεις μίαν άλλη στάση απέναντι στον εαυτό σου, στον συναθλητή σου και στον αντίπαλο, σε ένα άθλημα, όπως το μπάσκετ και ειδικότερα, σε ένα πρωτάθλημα όπως το ΝΒΑ. Αρκεί να θυμηθούμε μόνο την περίπτωση του κορυφαίου εντός των γηπέδων, πλην όμως με ένα ιδιαίτερα προβληματικό ταπεραμέντο σε σχέση με τα παραπάνω Μ. Τζόρνταν [Στον «Τελευταίο Χορό» (“The Last Dance” / ντοκιμαντέρ, 2020) είναι κάτι περισσότερο από ευδιάκριτο].


Αυτό, επομένως, ευχόμαστε όσοι εκτιμούμε την εν γένει αθλητική και δημόσια παρουσία του Γιάννη Αντετοκούνμπο, με την αφορμή που δίνει η κατάκτηση του φετινού τίτλου του ΝΒΑ από την ομάδα του: να συνεχίσει να στέκεται όρθιος πέρα από τις ποικίλες, ορατές κι αόρατες, φυλακές που ορθώνει η επιτυχία.