ΔΩΣ' ΤΟΥΣ ΘΕΟΥΛΗ ΜΟΥ (HD).wmv

"ΔΩΣ' ΤΟΥΣ ΘΕΟΥΛΗ ΜΟΥ"

(Από την θεατρική παράσταση της ομάδας Τεχνηέντως -Τέχνη εντός 

στο έργο της Λ. Διβάνη: "Η ΩΡΑΙΑ ΘΥΜΩΜΕΝΗ")

Στίχοι: Λένα Διβάνη 

Μουσική: Πάνος Δρακόπουλος

Σκηνοθεσία: Σουσάνα Καρδούλια 

Κίνηση, χορογραφία: Μαρία Μανιώτη

Ερμηνεία: Αργυρώ Παπαϊωάννου, Στάθης Ευαγγελινίδης, 

Ειρήνη Κυπραίου, Αναστασία Γραμματικοπούλου, Πάνος Δ.

Φωτογραφίες: Νίκος Σαββάκης

Μουσικό βίντεο: Στέλιος Σκαραβαίος

 

ΚΑΛΗ ΚΑΙ ΑΓΙΑ

Ελεύθερη ακρόαση εδώ: 

ΚΑΛΗ ΚΑΙ ΑΓΙΑ

"ΚΑΛΗ ΚΑΙ ΑΓΙΑ"

Στίχοι: Λένα Διβάνη 

(από το θεατρικό έργο της Λ. Δ. "Η ωραία θυμωμένη", ΘΕΑΤΡΙΚΑ, 
Καστανιώτης, Αθήνα, 2007) 

Μουσική: Πάνος Δρακόπουλος 

Ερμηνεία: Στάθης Ευαγγελινίδης

Όργανα ορχήστρας, ηχοληψία, παραγωγή: Πάνος Δρακόπουλος

Για την ομώνυμη θεατρική παράσταση της Θεατρικής Ομάδας 
"Τεχνηέντως-Τέχνη εντός"

Μάιος-Iούνιος 2012

ΣΑΝ ΠΑΓΩΤΟ ΜΕΣ ΣΤΟ ΧΕΙΜΩΝΑ

ΣΑΝ ΠΑΓΩΤΟ ΜΕΣ ΣΤΟ ΧΕΙΜΩΝΑ

Στίχοι: Λένα Διβάνη

(από το θεατρικό έργο της Λ. Δ. "Η ωραία θυμωμένη", 

ΘΕΑΤΡΙΚΑ, Καστανιώτης, Αθήνα, 2007)

Μουσική: Πάνος Δρακόπουλος

Ερμηνεία: Αναστασία Γραμματικοπούλου

Φωνητικά: Αργυρώ Παπαϊωάννου

Όργανα ορχήστρας, ηχοληψία, παραγωγή: 

Πάνος Δρακόπουλος

Φωτογραφία: Αναστασία Γραμματικοπούλου

Για την ομώνυμη θεατρική παράσταση της Θεατρικής Ομάδας 

"Τεχνηέντως-Τέχνη εντός"

Μάιος 2012

Στις αμμουδιές του Ομήρου και στις αμμολακούβες του πληκτρολογίου

Με αφορμή ορισμένες επαφές με παλιούς μου μαθητές/μαθήτριες, νυν δεξιοτέχνες χρήστες του Διαδικτύου - ένα ΥΓ προς όλους κι όλες: αγκαλιάστε το «λάθος» - αφήστε στην άκρη την ευκολία.

Αναφέρομαι στα Greeklish.

Γράφετε εσείς - δε γράφει το πληκτρολόγιο. Θα μπορούσα να κατεβάσω ένα ποτάμι επιχειρημάτων - θα σταθώ μονάχα στην πλέον πόσιμη σταγόνα:     Η   γ λ ώ σ σ α   μ α ς   ε ί ν α ι   ο   κ ό σ μ ο ς   μ α ς .

Σκέφτομαι πως σε ορισμένους από σάς τους αρέσει η «συνωμοτικότητα» μιας γλώσσας που οι μεγάλοι δεν πολύ-εμπιστεύονται, επίσης ότι ο κώδικας των Greeklish σάς απαλλάσσει από ορθογραφικά λάθη κι άλλους κανόνες που δεν ορίσατε εσείς. Υποψιάζομαι τέλος πως η  γρήγορη ροή μηνυμάτων απαιτεί από σάς το ίδιο άμεσα αντανακλαστικά κειμενογράφησης.

Σάς είναι όμως ήδη φανερό: λογοδοτείτε πια σε ΑΛΛΟΥΣ κανόνες. Της ταχύτητας, της «πιάτσας» (του facebook π.χ.), του μέσου που χειρίζεστε (PC, Mac κτλ). Η γλώσσα είναι κάτι πολύ ευρύτερο όμως από επικοινωνία. Είναι κοινωνία. Μέσα σας κι γύρω από σας.

Γι’ αυτό και ξαναγυρνώ στο πρώτο:  αγκαλιάστε το «λάθος» - αφήστε στην άκρη την ευκολία. Ανηφορίζετε…

Παραμονή των εκλογών της 6ης Μαϊου 2012

Ένα μείζον πρόβλημα της πολιτικής μας ζωής είναι αυτό που έχει κατονομαστεί ως κομματοκρατία. Ας μου επιτραπεί να ονειρεύομαι - και να επιλέγω ως ένα αντίδοτο (κι όχι το μοναδικό) έναντι της κομματοκρατίας το "μεικτό ψηφοδέλτιο". 

Έχω υπ’ όψιν μου τις επικρατέστερες ενστάσεις: ιδεολογικό ποτ-πουρί, θα το πουν ορισμένοι - ανέφικτο, λόγω έλλειψης κουλτούρας συνεργασιών, κάποιοι άλλοι. Ονειρεύομαι όμως τη νέα μεταπολίτευση και αυτό θα πει: πρόσκρουση με όλες τις εκφάνσεις της απρόσωπης κομματικής καμαρίλας. 

Για σκεφτείτε το, φίλοι μου, έστω για λίγο: να ψηφίζεις πρόσωπα (άρα και προτάσεις, ιδέες, ποιότητα ανθρώπου με δυο λόγια) κι όχι παρατάξεις. 1-5 πρόσωπα από όλους τους προτεινόμενους συνδυασμούς ο κάθε ψηφοφόρος – ανάλογα την περιοχή εκπροσώπησης. Θα άνοιγε άλλος δρόμος μέσα κι εκτός μας: στον πολίτη και στους μηχανισμούς που θα επιχειρούσαν να τον αντιπροσωπεύσουν. Κανονική ανατροπή. Γονιμότερη δημοκρατία – όχι του ενός 24ώρου. 

Επιστρέφω όμως από το «όνειρο» (όπως κάποτε αποκαλούσαν το δικαίωμα ψήφου για τις γυναίκες τόσοι και τόσοι) και θα ψηφίσω τους καλύτερους ενός κόμματος – το οποίο με εκφράζει ως ένα ποσοστό. 

Κρατάω μικρό καλάθι, διότι συναποφασίζουν τα μεγαλοσυμφέροντα των προνομοιούχων, τα μικροσυμφέροντα των «πελατών», οι λογής εθισμοί (μετεμφυλιακοί κι εδώθε) των ενεργών στην παραγωγή γενεών και η πλειοψηφική απολιτικοποίηση των νεοτέρων. Και ο φόβος. 

Αύριο θα έχουμε μία νέα συλλογική απόκριση του ποιοί είμαστε. Έχουν εκπνεύσει τα άλλωθι – ζούμε δύο πρωτοφανή από ιστορική σκοπιά χρόνια: τα καθεστωτικά ΜΜΕ κάνουν ασφαλώς τη βρώμικη δουλειά τους, αλλά είναι στο χέρι μας να δείξουμε την αποτυχία τους να μας εξανδραποδίσουν. 

Είναι; 

"Μου το 'χεις πει τόσες φορές"

Ελεύθερη ακρόαση εδώ: 

"Μου το 'χεις πει τόσες φορές"

«ΜΟΥ TO ‘XΕΙΣ ΠΕΙ ΤΟΣΕΣ ΦΟΡΕΣ»

Στίχοι: Γιάννης Φαινέκος – Μουσική: Πάνος Δρακόπουλος

Παίζουν:

Κρουστά, νέυ: Άννα Νικητιάδη

Κόντρα Μπάσο: Θοδωρής Ζιάρκας

Βιολί: Νάσουαν Φαρόκ

Κιθάρες, πιάνο, πλήκτρα, μεταλλόφωνο, φωνή: Πάνος Δρακόπουλος

Ηχογράφηση: Στούντιο "ΘΑΛΕΙΑ"

Παραγωγή: Πάνος Δρακόπουλος

Απρίλιος 2012

ΕΛΙΞΙΡΙΟ (HD)

"ΕΛΙΞΙΡΙΟ" 

(Στίχοι: Γιάννης Φαινέκος - Μουσική: Πάνος Δρακόπουλος)

Πιάνο, κιθάρες, πλήκτρα, μελλώντικα, τύμπανα, φωνή: Πάνος Δρακόπουλος 

Κόντρα μπάσο: Θοδωρής Ζιάρκας

Ηχογράφηση (Mix - Mastering): Στούντιο "Θάλεια" 

Μουσικό φιλμ: Στέλιος Σκαραβαίος 

(Με σκηνές από το έργο του Τσ. Τσάπλιν "Ο χρυσοθήρας", 1925)

Παραγωγή: Πάνος Δρακόπουλος

Μάρτιος 2012 

ΚΥΜΑΤΑ ΑΠΟ ΗΧΟ ΚΑΙ ΦΩΣ

 

Το βράδυ της Κυριακής (11 Μαρτίου 2012) ολοκληρώθηκε η πρόσφατη σειρά παραστάσεων που ανέβασαν οι NON TROPO στη θεατρική σκηνή του 12^ου ΔΣ Ρόδου υπό τον τίτλο «Κύματα από ήχο και φως». Όπως υποδηλώνει και ο τίτλος του έργου φιλοτεχνήθηκε μία ενδιαφέρουσα συνομιλία των προσωπικών τραγουδιών των NON TROPO με την καλλιτεχνική φωτογραφία και το μουσικό φιλμ, όσο και ένα ξεχωριστό σκηνικό κολάζ αγαπημένων τους τραγουδιών υπό μορφή διασκευής με σύντομες ιστορίες του μεγάλου Ιταλού παιδαγωγού και συγγραφέα Τζιάνι Ροντάρι.

 

Στις εκπλήξεις των πρώτων δύο παραστάσεων των ΝΟΝ ΤROPO (3,4/3) ήταν η μουσική σύμπραξη τους με τους βιολονίστες Νάσουαν Φαρόκ και Εμμανουέλα Καββαδία, ενώ κατά το δεύτερο Σαββατοκύριακο στη θεατρική σκηνή του 12^ου ανέβηκε η νέα «Χορωδία που πετάει στα σύννεφα» (10/3). Ακόμη κλιμακωτά σημειώθηκε και ο εμπλουτισμός του σχετικού προγράμματος με έργα της παιδικής κινηματογραφικής ομάδας «Ταινίες από ξυλομπογιά» (ΔΣ Κοσκινού).

Ακροατές και θεατές μεγάλου ηλικιακού φάσματος ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα των «Κυμάτων από ήχο και φως» και μετέδωσαν το δικό τους ξεχωριστό χτυποκάρδι τόσο ανά θεματικό στιγμιότυπο, όσο και ανά παράσταση – στο σύνολό της.

Εκ μέρους των ΝΟΝ ΤROPO (Πάνος Δρακόπουλος, Άννα Νικητιάδη, Νεκτάριος Καλομοίρης, Φλωρεντία Χρύσαλλου, Εύα Μπαξεβάνογλου) δημοσίως εκφραστήκαν ευχαριστίες προς όλους όσους συνέργησαν και βοήθησαν στην περάτωση του εν λόγω έργου: τον Κωνσταντίνο Μανή και την Σχολική Επιτροπή του 12^ου ΔΣ Κοσκινού, τον Νίκο Χατζηκαλημέρη (Τυπογραφείο-γραφικές τέχνες), τον Αυγουστίνο Τσιριμώκο, την Κατερίνα Χριστοπούλου, την Εμμανουέλα Καββαδία, τον Νάσουαν Φαρόκ, τον Γιάννη Περδίκη και τις Πηγές Καλλιθέας, την νέα «Χορωδία που πετάει στα σύννεφα», τον Λευτέρη Καβαλιέρο («Το Δέντρο»), τον Παναγιώτη Σάνιο («Figaro»), τον Γιάννη Πεταλά («TRAXX»), τον Σάββα Καρατζιά και το Ωδείο Κορέλλι, την Δήμητρα Τερανόβα («Café Le Monde»), την Αναστασία Ζέππου, τον Στέλιο Σκαραβαίο, τον Νίκο Διακογιάννη, τον Κώστα Μουτσάκη, την Αναστασία Μπέκου, τον Γιάννη Παπαθεοδώρου, όλους τους ραδ. παραγωγούς από το «Ρ/Σ Λυχνάρι (91,4)», το περιοδικό τέχνης και λόγου «Νησίδες», τον Μόσχο Κουκούλα (Rodos Events), τον Κώστα Φουντουλάκη, τον Φώτη Γιακουμάκη, τον Luis Carrera Zapata και τον Νεκτάριο Αυγενικό.

Η αχαριστία -μεταξύ άλλων- ήταν της μόδας στα χρόνια της σπατάλης. Ας γίνει πια απλώς αμίλητο παρελθόν.

 Φωτογραφίες: Εύα Μπαξεβάνογλου

Οι ΝΟΝ TROPO στο Διαδίκτυο: 

https://www.facebook.com/groups/nontropo/

http://www.myspace.com/nontropo

1η δημοσίευση:

http://www.edugate.gr

ΤΟ ΚΟΧΥΛΙ ("Κύματα από ήχο και φως")

TO ΚΟΧΥΛΙ

"Κύματα από ήχο και φως" (Παράσταση των ΝΟΝ TROPO)
(Θεατρική Σκηνή 12ου ΔΣ Ρόδου, 10 Μαρτίου 2012)

"ΤΟ ΚΟΧΥΛΙ" 
Ποίηση: Οδυσσέας Ελύτης («Τα ρω του έρωτα»), 
Μουσική: Πάνος Δρακόπουλος,

Παίζουν οι NON TROPO

Τραγουδάει η νέα «Χορωδία που πετάει στα σύννεφα»

Μουσικό φιλμ: Νίκος Διακογιάννης 

Εικονοληψία: Εύα Μπαξεβάνογλου.

Φωτισμός ("Κύματα από ήχο και φως")

 Έναρξη της παράστασης των NON TROPO 

 "Κύματα από ήχο και φως" 

(Θεατρική Σκηνή 12ου ΔΣ Ρόδου, 4 Μαρτίου 2012) 

 "Φωτισμός" 

 Ποίηση: Μπ. Μπρεχτ (Μετ. Μ. Πλωρίτης), Μουσική: Π. Δρακόπουλος

Πιάνο: Νεκτάριος Καλομοίρης, Κρουστά: Άννα Νικητιάδη

Ηλεκτρική κιθάρα, φωνή: Πάνος Δρακόπουλος

Βιολί: Εμμανουέλα Καββαδία

Μουσικό φιλμ: Στ. Σκαραβαίος - Ηχοληψία: Κώστας Φουντουλάκης

Εικονοληψία: Εύα Μπαξεβάνογλου.

«Κύματα από ήχο και φως»

 

Θέατρο τραγουδιών και παραμυθιών με τους NON TROPO

Θεατρική Σκηνή 12ου Δημοτικού Σχολείου Ρόδου
(Ρήγα Φερραίου & Βορ. Ηπείρου, Τηλ. Επικοινωνίας: 22410-23628)

Σάββατο 3 Μαρτίου: 18.30 

Κυριακή 4 Μαρτίου: 20.00

Σάββατο 10 Μαρτίου: 18.30

Κυριακή 11 Μαρτίου: 20.00

ΕΙΣΟΔΟΣ ΕΛΕΥΘΕΡΗ

ΝΟΝ TROPO
Πιάνο, πλήκτρα, μελώντικα: Νεκτάριος Καλομοίρης
Βιολί: Εμμανουέλλα Καββαδία, Νάσουαν Φαρόκ
Κρουστά, νέυ: Άννα Νικητιάδη
Κιθάρες, φωνή: Πάνος Δρακόπουλος
Παραμύθια: Τζάννι Ροντάρι
Παραμυθάς: Φλωρεντία Χρύσαλλου
Φροντιστής σκηνής: Αυγουστίνος Τσιριμώκος
Αναπαραγωγή-προβολή εικόνας: Εύα Μπαξεβάνογλου
Μουσικά φιλμ: Στέλιος Σκαραβαίος, Nίκος Διακογιάννης

Ηχοληψία: Κώστας Φουντουλάκης
Σκηνοθεσία: Πάνος Δρακόπουλος

Η εκδήλωση στο Facebook:

https://www.facebook.com/events/353986037955738/?context=create

"Ελιξίριο"

Για να το ακούσετε πατήστε εδώ:

Elixir ("Ελιξίριο")

Vincent van Gogh, Starry Night Over the Rhone (September 1888)

"Ελιξίριο" 

(Στίχοι: Γ. Φαινέκος, Μουσική: Π. Δρακόπουλος)

Πιάνο, κιθάρες, πλήκτρα, μελλώντικα, τύμπανα, φωνή: 

Πάνος Δρακόπουλος

Κόντρα μπάσο: Θοδωρής Ζιάρκας

Ηχογράφηση (Mix – Mastering): Στούντιο Θάλεια

Παραγωγή: Πάνος Δρακόπουλος

Φεβρουάριος 2012

ΚΡΙΣΗ

ΚΡΙΣΗ

Δε θα κρυφτούμε

στις ρίζες τις άνυδρες

στα γειωμένα ξέπνοα φύλλα

στον ένθεο ουρανό

Δε θα κρυφτούμε

στην πληρωμένη αγκαλιά

στις σκιές τις πολύβουες

στο άλαλο ποίημα

Δε θα κρυφτούμε

στα πρωτοσέλιδα της γυάλας

στο εγωιστικό γονίδιο

στην κρίση

δε θα κρυφτούμε.

1η δημοσίευση:  POEMA, διαδικτυακό περιοδικό για την ποίηση, τεύχος 15

http://www.e-poema.eu/poem.php?id=345&pid=28

Spy of Love

"SPY OF LOVE" 

Στίχοι-Μουσική: The Doors

Ερμηνεία-διασκευή: Πάνος Δρακόπουλος

Μουσικό φιλμ: Στέλιος Σκαραβαίος 

  (Mε φωτογραφίες της Jane Birkin)

Το «Spy of love» είναι από εκείνα τα τραγούδια που τα αποκαλώ έρωτες με το πρώτο άκουσμα. Η απλότητα κι ο επιθετικός αισθησιασμός των στίχων του όσο και το εύθραυστο της μουσικής του με στοίχειωσαν σε βαθμό που σε πάμπολλες περιπτώσεις το τραγούδουσα δίχως κάποια συμβατική αφορμή και δίχως συνοδεία οργάνου – μήτε κιθάρας.

Στην παραλία, στο σοκάκι, μόνος ή πολλαπλασιασμένος αυτό το τραγούδι έχει την ικανότητα να σκαρφαλώνει στο πεντάγραμμο κάθε ψυχής που βλέπει στον έρωτα το παν – και το αντίστροφο.

Γι’ αυτό και το διασκεύασα εν ριπή αναπνοής ως ένα σύντομο φωνητικό κομμάτι.

Ως προς την «εικονογράφησή» του τέλος, συζητήσαμε με τον Στέλιο δύο «αφηγηματικές» δυνατότητες που αντιστοιχούσαν σε δύο καλλονές - που εξίσου άλλαζαν τον παλμό μου όταν ήμουν παιδί: την Ρόμυ Σνάιντερ και την Τζέιν Μπέρκιν.

Εν τέλει διαλέξαμε το …ποίημα εν ονόματι Μπέρκιν. Ίσως επειδή θα ήθελα να γράψω κάποτε ένα τραγούδι από την αρχή για την ομορφιά και τη σκληρότητα της ζωής της Ρ. Σνάιντερ.

Ίσως κι επειδή «κατασκοπεύοντας» το παρελθόν της Μπέρκιν μπαίνω απευθείας σε μία παράλληλο έξω από τον χρόνο – κάτι που μού συμβαίνει συχνά όταν βλέπω τον κόσμο μέσα από τα μάτια όσων αγαπώ μέχρι τελευταίου κυττάρου. 

3 μουσικές βραδιές των NON TROPO στο Cafe Le Monde

3 Μουσικές βραδιές με τους ΝΟΝ TROPO

(Παρασκευή 3/2 - Παρασκευή 10/2 - Παρασκευή 17/2)

στο Café Le Monde (28ης Οκτωβρίου 50, Τηλ. 22410-39919).

NON TROPO

Άννα Νικητιάδη: κρουστά, νέυ 

Πάνος Δρακόπουλος: κιθάρες, φωνή

Νεκτάριος Καλομοίρης: πιάνο, πλήκτρα

http://www.myspace.com/nontropo

Μνήμη Ν. Δρ. - Ιανουάριος 2011

5 Ιανουαρίου του 2011. Στο Νοσοκομείο των Άνω Πατησίων. Πλάι σε μία σάρκα που αντιστεκόταν στον αήττητο Νόμο. Έγραψα κάτι που ξεκινούσε ως εξής:

ΥΓ

Κάποτε θα ρυτιδιάσει

οριστικά

κι αυτός ο βρυκόλακας

κυρ Θάνατος.

Όχι από της επιστήμης την παγερή αφή

ή από της τέχνης την πύρινη πνοή.

-Αλλά, διότι έστιν ουν η βιογραφία των Νόμων;

Πιθανών.

Πιθανών.

Αρκεί μόνον

να

μη του προσφέρουν

οι αμέτρητοι βλαστοί του

αίμα ζεστό

κι έμψυχο ψωμί

γεροκομώντας τον

ως έναν ακόμη

μελλοΘάνατο…

Στις 24 Ιανουαρίου το χώμα του ανθρώπου που νοσηλευόταν –επί τριετία η τελική κατάβαση- έπαψε να αναπνέει.

Στην μνήμη του τούτα τα γραφόμενα και στα εγγόνια του – καθότι ο χρόνος, το συνηθίζει, είναι μεγάλος είρωνας.

Φωτογραφίες: οι δύο όψεις της τελευταίας κάρτας που έλαβε ο θανών τον Δεκέμβριο του 2011. Για "καλές γιορτές".

ΟΠΟΥ Ο ΕΡΩΤΑΣ (HD, 2012)

«ΟΠΟΥ Ο ΕΡΩΤΑΣ»

(Ποίηση: Άννα Ξανθάκη, από τη συλλογή ποιημάτων 

«Μπαλάντα για τα αθόρυβα», εκδ. Διογένης, Αθήνα, 1985).

Μουσική-ερμηνεία: Πάνος Δρακόπουλος

Μουσικό φιλμ: Στέλιος Σκαραβαίος

(με έργα του G. Klimt)

"ΜΟΤΤΟ" (HD) - νέο τραγούδι

 "ΜΟΤΤΟ" 

Ποίηση: B. Brecht - Μουσική: Πάνος Δρακόπουλος 

("Μουσικό δρώμενο στον B. Brecht"). 

 Παίζουν οι NON TROPO 

Κρουστά: Άννα Νικητιάδη

Κόντρα μπάσο - πιάνο: Θοδωρής Ζιάρκας

Βιολί: Δέσποινα Σπανού

Κλασσική κιθάρα, μελώντικα, φωνητικά: Πάνος Δρακόπουλος

 Μουσικό βίντεο: Στέλιος Σκαραβαίος 

 (με έργα της Tiffany Osedra Miller)

To "Motto" γράφτηκε με την αφορμή του "Μουσικού Δρώμενου στον Μπ. Μπρεχτ" που ανεβάσαμε το 2008 με την πρώτη σύνθεση των ΝON TROPO. Σε πρώτη φάση το ηχογραφήσαμε με τη μέθοδο live in studio - κι έπειτα απλώς πρόσθεσα μόνον 2-3 μικρές πινελιές (τριφωνία-δακτυλισμούς). Ως ποίημα αποτελεί προμετωπίδα του Μπρεχτ στη συλλογή της Μargarethe Steffin (στα ελληνικά του αείμνηστου Μάριου Πλωρίτη). 

Μotto δημιουργίας - το 2012...

Οι θαυματοποιοί «σταυροί του νότου»

2011: έτος τραχύ και δύσκολο – αλλά και έτος συναρπαστικής δημιουργίας. Περιοχή απωλειών, αλλά και επακόλουθης αυτογνωσίας. Εκεί που χτυπούν στο πλοίο όλοι οι συναγερμοί και τρέχουν μέχρι και οι χειρότεροι μας εθισμοί σαν τα ποντίκια στη θάλασσα, να σου, ξεπροβάλλουν στον σκοτεινό ορίζοντα οι θαυματοποιοί «σταυροί του νότου»: μετακομίζεις λόγου χάριν μες στο κατακαλόκαιρο και έχεις στον πλάι σου την Αναστασία, τον Παναγιώτη, τη Φλωρεντία, τον Αυγουστίνο – κηδεύεις τον πατέρα σου και λαμβάνεις από τους μαθητές σου τις 15 πιο εγκάρδιες συλλυπητήριες ζωγραφιές του κόσμου, ηχογραφείς, ενορχηστρώνεις, γράφεις μουσική για μήνες μόνος – μες στην πάμπλουτη μοναξιά, πιο σωστά, του μεσονυχτίου και όταν τους καλέσεις είναι παρόντες και η Άννα και ο Θοδωρής και ο Νάσουαν στα όργανα, – να μη ξεχάσω τον Γιάννη στα λόγια και τον Μάριο στις παρτιτούρες.

Είναι όαση στη μικρή ζωή μας η αλληλεγγύη. Είναι αθέατος αστερισμός εξόδου από το χρόνο: από το ζώο που περιέχουμε και από τη θνητότητα που είμαστε.

Είναι όαση στη μικρή ζωή μας η αλληλεγγύη.

3 ποιήματα

Το 2011 ήταν από την σκοπιά της ποίησης ένα έτος ανοίγματος και συνάμα σποράς στον αναγνώστη. Ξεκίνησε με την κυκλοφορία της "Ελεύθερης αγοράς" (Ποιήματα 1999-2003, εκδ. Γαβριηλίδης http://www.biblionet.gr/main.asp?page=showbook&bookid=170456 ή και  http://www.gavrielidesbooks.gr/showtitle.aspx?vid=1303) και κλείνει με τη δημοσίευση 3 πολύ νεότερων ποιημάτων ("Το αστείο", "Η δίψα των κβάντα", "Κρίση") στο διαδικτυακό περιοδικό poema (Βλ. http://www.poema.gr/poem.php?id=345&lang=en).

Αναρτώ εδώ το πρώτο, με τη σκέψη πως όταν έρθει η στιγμή θα εκτεθεί και στην “μουσική ραφή” που του επιφύλαξα το περσινό φθινόπωρο.

Καλή χρονιά σε όλους!

ΤΟ ΑΣΤΕΙΟ

Στον Μ. Κούντερα

Ποιός δάγκωσε απόψε 

το φεγγάρι;

Ένα σύννεφο

ρυτιδωμένο στο στήθος

κι άυπνο;

Ένας απρόσκλητος μετεωρισμός

που χούφτες ολόκληρες

διοπτροφόρων παιδιών

αποκαλούν «σκοτεινή ύλη»;

Ή μήπως

ένα γρήγορο σμήνος

ξεστρατισμένων

πουλιών;

Ποιός δάγκωσε απόψε 

το φεγγάρι;

Ποιά τάχα, μοιχός νηστεία

του ουρανού

και των παχυλών του

ίσκιων;

Ποιός δάγκωσε λοιπόν,

απόψε 

το φεγγάρι;

Όποιος δε λαμπυρίζει απόψε

απλώς

το σκαιό φυτίλι της Άνοιξης

ας ρίξει το αστείο του

αντάμα

στον καθρέφτη!

Ημερολογιακές σημειώσεις ενός αναγνώστη (αποσπάσματα, 2011)

Είμαστε ό,τι διαβάζουμε; Δεν υιοθετώ αυτή την παραπλανητική «εξίσωση» όσο κι αν η φράση «αγαπώ το διάβασμα» εκτός των άλλων σημαίνει πως «το διάβασμα με διαπλάθει εκ νέου».

Το 2011 έγινα ο υγρός πηλός αρκετός σελίδων και το αντίστροφο.

Στο διαδικτυακό ημερολόγιο που λέγεται facebook κατά διαστήματα βρήκα την ευκαιρία να εκμυστηρευτώ ορισμένα πολύ σύντομα σχόλια όσον αφορά ένα μέρος των βιβλίων που με απασχόλησαν από τον Γενάρη κι εντεύθεν.

Δίχως την παραμικρή επεξεργασία τα παραθέτω – με την ίδια περίπου επιθυμία: της προτροπής για διάλογο. Εις εαυτόν κι αλλήλους.

"Από το χώμα ερχόμαστε / στο χώμα επιστρέφουμε./Στο μεταξύ διάστημα,/παριστάνουμε τους κηπουρούς". Ένα θαυμάσιο ποίημα από την τελευταία συλλογή του Α. Χιόνη "Ό,τι περιγράφω με περιγράφει". Οι της ποίησης προσέλθετε με το αριστερό - της καρδιάς. 

Αν ξένισε ορισμένους φίλους ο χαρακτηρισμός του κομμουνισμού και της ελεύθερης αγοράς ως δογμάτων πίστεως, ας κάνει τον κόπο να ξεφυλλίσει έστω το βιβλίο του J. Gray "Μαύρη Λειτουργία: Η αποκαλυπτική θρησκεία και ο θάνατος της Ουτοπίας" (εκδ. Οκτώ). Παρά τις επιμέρους διαφωνίες που μπορεί να διατυπώσει κανείς, είναι, κατά τη γνώμη μου, ένα από τα πιο συναρπαστικά βιβλία πολιτικής φιλοσοφίας που έχω διαβάσει τα τελευταία δύο χρόνια. Μπράβο στον φίλο Γιώργο που το μετέφρασε σε ελληνικά της γιομάτης πνοής!

Μπορεί να μην είναι της κλάσεως του Logicomix, αποτελεί όμως μία πρωτότυπη ιδέα να διδαχθούν τα μαθηματικά με έναν άλλο τρόπο - πολύ διαφορετικό από τον στερεότυπο του σχολείου. Προτείνεται για τους συναδέλφους του Γυμνασίου - αλλά και του Δημοτικού με παραλλαγμένες (στο επίπεδο των παιδιών) τις "καταθέσεις" των υπόπτων. Σε κάθε περίπτωση πάντως, υπενθυμίζει σε  μικρούς και μεγάλους πόσο συναρπαστικός ε ί ν α ι  ο κόσμος των μαθηματικών.

Το πρώτο αγαπημένο βιβλίο του μικρού Οδ. Προφανώς το πλούσιο "κόκκινο" τόσο στη θεματολογία όσο και εμπνευσμένη εικονογράφηση του "έγραψαν" στο βλέμμα του. Κρυμμένος άσσος της λιτής αφήγησης: ο "φανταστικός φίλος" του Κοκκινούλη - ένας Ινδιανάκος εν ονόματι ...Κόκκινο Ζαρκάδι.

700 οικονομολόγοι συναινούν: η κρίση είναι παράγωγο λάθος πολιτικών επιλογών. Καταρρίπτοντας 10 πολύ δημοφιλείς -και στη αγορά και στα ΜΜΕ- μύθους εστιάζουν στο καίριο: στην επανίδρυση της Ε.Ε. με όρους κοινωνιοκεντρικούς - που ωστόσο είναι συνάμα και οικονομικά υποσχόμενοι. Η νυν Ε.Ε. είναι στο έλεος των τεχνοκρατών και εμείς οι πολίτες στο δικό τους. Ένα μικρό βιβλιαράκι που ποτίζει το στοχασμό μας.

Έχει αναπόφευκτα τα μειονεκτήματα της συνοπτικής καταγραφής μίας μακράς ιστορίας (μόλις 220σελ για μία υπερτρισχιλιόχρονη πορεία της ελληνικής). Περιέχει όμως και τα πολλά πλεονεκτήματα του να επιμένεις με γνώση ετών στο καίριο και ουσιώδες. Το διάβασα με αμείωτο ενδιαφέρον (ας είν' καλά η εύστοχη επιλογή και ο τεκμηριωμένος γλωσσολογικός σχολιασμός των πηγών) και σκοπεύω να το χρησιμοποιήσω στο σχολείο. Ενδείκνυται.

Διαβάζεται μονορούφι. Χάρη στη σαφή κι ανάγλυφη γλώσσα του. Προβληματίζει και φωτίζει λησμονημένες πλευρές της νεότερης νεοελληνικής πραγματικότητας. Χάρη στην επισκόπηση των θεμάτων του στο ευρύτερο ευρωπαϊκό γίγνεσθαι. Τί φταίει λοιπόν που δε θα συνυπέγραφα τα μισά κείμενα του; Νομίζω η "στράτευσή" του: στο στεγνό εκσυγχρονιστικό ιδεώδες και μία ...πασοκοφιλία που ενθουσιάζεται γι' αυτόν τον δειλό εκσυγχρονισμό (αν και ενίοτε τον καταγγέλλει ως τέτοιο) που επίσης αποδείχτηκε μοιραίος.

(Βολικό, κε Βούλγαρη, να αποδίδεις ΟΛΗ την ευθύνη στον πολιτικό σου αντίπαλο)

Σήμερα, του αγίου πνεύματος, ας προτείνουμε κάτι που αφυπνίζει κι οξυγώνει το πνεύμα: το έργο του Π. Κονδύλη "Οι αιτίες της παρακμής της σύγχρονης Ελλάδας: οι καχεξίες του αστικού στοιχείου...". Κομψοτέχνημα σκέψης και γλώσσας. Κάθε σελίδα του και μία ερεθιστική παρουσίαση πτυχών που αφορούσαν το χτες και το σήμερα της χώρας μας -αν και πρωτοδημοσιεύτηκε το '91!

Ένα μόνο το βασικό του ελάττωμα: δεν παραθέτει όσα παραδείγματα χρειάζονται για να "εξακτινωθούν" αυτές οι θέσεις πιο άμεσα. Ο Κονδύλης εμπιστεύεται κυρίως την αναλυσή τους στην αφαίρεση και στην πύκνωση - εννοιών και ιστορικών γεγονότων. Αυτό μόνο κι όχι πάντα.

Λόγου χάριν: η ανάγνωση του πολιτικού και κοινωνικού ρόλου της χριστιανικής θρησκείας κατά την Τουρκοκρατία κι ακολούθως κατά την ίδρυση ελληνικού κράτους έως σήμερα (εννοείται σε τεράστια απόσταση από τα γνωστά και χωνεμένα αμασητί σχήματα) είναι το ίδιο βαθειά και τεκμηριωμένη - με σημεία και λογής παραδείγματα. Επαναλαμβάνω, σήμερα, του αγίου πνεύματος, ας κοπιάσουν ιερείς και πιστοί (παντός είδους) στο παρόν βιβλίο - τουλάχιστον λόγω της ...ημέρας...

Ο "μέσος αναγνώστης" θα περίμενε να πρωταγωνιστήσει στη συζήτηση ο Μπαμπανιώτης. Αυτός είναι ο πλέον προβεβλημένος στα ελληνικά ΜΜΕ κι ο μαζικά δαφνοστολισμένος από τους εγχώριους θεσμούς (πρόεδρος και άρχων σε ουκ ολίγους φορείς). Τα φαινόμενα όμως απατούν. Την παράσταση την κλέβει το άστρο του Νανόπουλου. Για πάρα πολλούς λόγους που έχουν να κάνουν με την αξία του.

"Η φυσική ιστορία της θρησκείας": το διάβασα σε δύο δόσεις και το ευχαριστήθηκα διπλά. Διαύγεια και απλότητα στο ύφος γραφής, καίριες διαγνώσεις για την κοινωνιολογία και την ψυχολογία της θρησκείας - στο περιεχόμενο. Τί με παραξένεψε; Η μικρή κλίμακα σκεπτικισμού του εν λόγω Χιούμ και μία ισχυρή τάση αποδοχής του επιστημονισμού εκείνης της εποχής - στοιχεία που θα υποχωρήσουν στη συνέχεια του έργου του και θα υποχρεώνουν εμάς τους επιγόνους του να τον μνημονεύουμε με ευγνωμοσύνη. Για την ιστορία: εικάζεται πως το παρόν έργο του κόστισε την έναρξη μίας λαμπρής ακαδημαϊκής καριέρας. Εικάζεται επίσης πως όσον αφορά αυτήν την εξέλιξη δεν του κάηκε καρφί! 

Διάβασα λογιών συλλογές σύγχρονης ποίησης αυτό το καλοκαίρι. Βρίσκει κανείς ωραίους στίχους ή καλοστεκούμενα ποιήματα - όχι όμως σύνολα, πολύ περισσότερο συνθέσεις. Ξεχωρίζει απ' το σωρό η αυτοανθολόγηση ποιημάτων του Λ. Ζαφειρίου. Μέσα στη λιτότητα του λόγου του πολλά χωρούν: η Κύπρος, τα τραύματά της, ο άνθρωπος, το παρελθόν και το ρευστό παρόν του. Ποιήματα, κοντολογίς, που σου επιτρέπουν να δεις μέσα τους.

 Μέσα στο καλοκαίρι πλάι στα λοιπά "χορευτικά" της μετακόμισης και των ηχογραφήσεων, έβαλα τον εαυτό μου να καθίσει στο θρανίο των οικονομικών - να κατανοήσω αυτή τη "μυστικιστική γλώσσα" που περιφέρεται από σταθμό σε σταθμό και που η ακατανοησία της επιτείνει το δημοκρατικό μας έλλειμμα. Από ό,τι διάβασα, το παρόν Λεξικό ήταν η καλύτερη και συνάμα η πιο ειλικρινής λύση. Ούτε αμερόληπτο είναι, ούτε πλήρες. Το δηλώνει απερίφραστα από τις πρώτες του κιόλας σελίδες. Είναι όμως μία θαυμάσια αρχή: να σπάσει αυτή η κατάπτυστη omerta μεταξύ των τεχνοκρατών. Και να επιταχυνθεί η αποκαθήλωση τους. Διότι η πολιτική είναι το άλογο και η οικονομία το κάρο.

Οι εξομολογήσεις ενός μείζονος της μεταπολεμικής γραφής. Η απλότητα στα χείλη ή στα γραπτά δημιουργών όπως ο Αναγνωστάκης είναι αυτάρκης αρετή. Και η ειλικρίνεια. Μάθημα για μας τους νεότερους. Δε συμφωνώ μαζί του, αν και είμαι στα συν 30, με το ότι η ποιητική φλέβα από μία ηλικία και μετά στομώνει. Λεπτομέρειες. Η καθεαυτό ποίηση προέχει - όχι οι απόψεις.

Ξαναβάζω μπρος μου τα βιβλία του τρέχοντος καλοκαιριού. "Ο μύθος της γενιάς του '30". Υπόδειγμα αναλυτικής χαρτογράφησης ενός πρισματικού μύθου με αισθητικές, ιδεολογικές και χίλιες άλλες δυο υποδηλώσεις. Με τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα του "ακαδημαϊκού" τρόπου γραφής. Βαθειά και ευρεία γνώση του αντικειμένου, πλην όμως αν αναποδογυρίσεις τις 588 σελίδες του πέντε απλούς άξονες θα βρεις αναπτυγμένους σε πληθωριστική γλώσσα. Κέρδος για όποιον το μελετήσει. Κέρδος σημερινό.

"Κάποιοι θάβονται στον ουρανό / έτσι πληθαίνουν τ' αστέρια." (Από την καλή συλλογή ποιημάτων του Κ. Λάνταβου "Εγκώμιο" - αφιερωμένο σε εκείνους τους φίλους και τις φίλες που τις τελευταίες ημέρες “κοίμισαν” τον πατέρα τους)

Θεωρώ πως η «Λογική της Παράνοιας» είναι ένα από τα πιο πολύτιμα έργα που προέκυψε εν μέσω κρίσης – ανατέμνοντάς της εις μήκος και εις πλάτος. Βεβαίως ο Ράμφος δεν είναι ένας άπειρος του ελληνικού ζητήματος. Κάθε άλλο. Από τον «Καημό του ενός» έχει βυθομετρήσει τον μαρασμό της ανατολικής παράδοσης σε ένα ελληνικό τώρα που τρέφεται -όντας σε πνευματική υπνηλία- από τις σάρκες του παρελθόντος μηχανικά. Με λόγια απλά – όπως αυτά που χρησιμοποιεί ο ίδιος: το πρόβλημα που βιώνουμε σήμερα είναι απόρροια μίας νοοτροπίας που θέλει τον Ρωμηό ατροφικό στην ατομικότητά του (άρα και στην ανάληψη των ευθυνών του) και εθισμένο στο να επενδύει την όποια διαχείριση των προβλημάτων του στο αίσθημά του. Η λογική εδώ, στην Ελλάδα, –η λογική του «σκέφτομαι άρα υπάρχω»- δεν έχει δέσει ρίζα. Αντ’ αυτής έχει ανθοφορήσει η «λογική της παράνοιας»: οι ψυχικοί μηχανισμοί που παράγουν πλήθος φαντασιώσεων στη θέση της πραγματικότητας. Το ερώτημα επομένως, δεν είναι αν το εν λόγω έργο περιέχει την αλήθεια στον απόλυτο βαθμό της. Αλλά πόση και ποια δόση αλήθειας κομίζει. Και παρότι δεν αγγίζει σημαντικές περιοχές της νεοελληνικής κατάστασης –π.χ. την καθαρά οικονομική πτυχή της, από «αναρμοδιότητα», όπως δηλώνει ο συγγραφέας στον Πρόλογο του- φέρνει στο φως της δημόσιας συζήτησης πολλά ευρήματα (εξάλλου τα κείμενα που το συναπαρτίζουν είναι απομαγνητοφωνημένες συνεντεύξεις και άρθρα). Με άλλα λόγια: ορισμένες μικρές πικρές αλήθειες.

Καλό μας μήνα - δώρο εις εαυτόν κι αλλήλους το κάτωθι ΚΟΣΜΗΜΑ. Το πήρα στα χέρια μου το Σάββατο και οφείλω ευγνωμοσύνη σε όλους τους συντελεστές (Σκουτερόπουλος για όλη την πνευματική του εργασία στην έρευνα και στην μετάφραση - εκδόσεις Πόλις για το υψηλό αισθητικό αποτέλεσμα). Παρά το ότι στην Εισαγωγή βρίσκει κανείς ιδιαίτερα ριψοκίνδυνες διατυπώσεις (βλ. "Θουκυδίδης: ο πρώτος συνειδητός πολιτικός στοχαστής στην Ευρωπαϊκή ιστορία του πνεύματος" αλλά και στα περί της πίστεως/απιστίας του, σελ. 26-27) έχω την εντύπωση πως πρόκειται για το βιβλίο πάνω το οποίο τέμνεται η εποχή μας - η εποχή της κρίσης. Δεν πρόκειται για φιλολογικό γεγονός - το αντικρίζω από πολιτική σκοπιά.  Θυμάμαι επί παραδείγματι, πως κάποτε η Ελλάδα είχε πρωθυπουργό (Βενιζέλος) που μετέφραζε και συνομιλούσε με το μέγεθος ενός Θουκυδίδη - ενώ σήμερα στην κεφαλή της βρίσκεται κάποιος που η γλώσσα όσο και η πολιτική σκέψη/πρακτική του πάσχουν από ...πλατυποδία! 


Για το τέλος, δύο έργα άκρως ερεθιστικά για διαφορετικούς λόγους.

Ο λόγος για το «Διχασμός και Εξιλέωση» (Περί πολιτικής ηθικής των ελλήνων) του Β. Καραποστόλη και «Το πνεύμα στην εξορία» του φίλου Φώτη Τερζάκη. Παρότι τα συνδέει –στα μάτια μου τουλάχιστον- ένα πρισματικό στυλ γραφής καθώς επίσης και μία αναθεωρητική προβληματική όσον αφορά επιφανείς άνδρες της ελληνικής ζωής, απομακρύνεται σαφώς το ένα από το άλλο τόσο ως προς τη μεθοδολογία όσο κι ως προς τις μεταξύ τους στοχεύσεις.

Τι το πιο πολύτιμο κομίζει έκαστο; Το πρώτο, μία διεισδυτική και κατά τη γνώμη μου σχετικά πρωτότυπη ψυχογράφηση του ελληνικού τόπου και τρόπου (μέσα από συγκεκριμένες πράξεις και επιλογές στην ιστορική ακτίνα 200 περίπου ετών) και το δεύτερο, το στάλαγμα της ανάλυσης Τερζάκη για τη φιλοσοφική αξία 3 κορυφογραμμών της ελληνικής/ευρωπαϊκής διανόησης: του Παπαϊωάννου, του Καστοριάδη και του Αξελού – οι οποίοι, ως γνωστόν, φυγαδεύτηκαν το 1945 στη μεταπολεμική Γαλλία με το πορτογαλικό πλοίο «Ματαρόα».